Samen onafhankelijk

Onafhankelijkheid begint in de straat

Elke winter verlaat een groot deel van wat huishoudens aan verwarming uitgeven het land. Gas komt van ver, de prijs wordt bepaald door gebeurtenissen waar niemand hier invloed op heeft, en wie het levert verandert sneller dan enig plan kan bijhouden. Een wijk die op gas stookt, is elke winter opnieuw overgeleverd aan de wereld.

Een Thermonet-wijk is dat niet. De bron ligt onder je eigen straat: warmte die niet opraakt, zonder eigenaar in het buitenland en zonder tanker die eerst moet aankomen. Wat je nog inkoopt is een beperkte hoeveelheid elektriciteit, de enige energiedrager die Nederland zelf kan opwekken. Hoe meer daarvan van eigen daken en eigen wind komt, hoe onafhankelijker je wijk wordt.

Zo'n omslag begint niet in Den Haag. Hij begint in één straat, met bewoners die het aandurven en met mensen in het hele land die er hun schouders onder zetten. Dat kan jouw straat zijn.

Geld dat hier blijft

Bij gas stroomt het geld één kant op: van jouw wijk naar een leverancier, van de leverancier naar een producent, en het land uit. Bij de gasprijs van dit moment gaat ruwweg een vijfde van je gasrekening direct de grens over; bij een prijspiek zoals in 2022 was dat meer dan de helft. Wat in Nederland blijft, is grotendeels belasting. Van alles wat je aan warmte uitgeeft, bouwt niets iets op in je eigen buurt.

Bij Thermonet blijft het grootste deel dichtbij. Je maandbedrag dekt de aanleg, het onderhoud en de vervanging van een net dat van de coöperatie is, dus van jou en je buren. Boren, leggen, installeren en onderhouden is werk voor vakmensen van hier, en dat gunnen we waar het kan aan bedrijven uit de regio. En omdat het net kostendekkend werkt en geen winst hoeft af te dragen aan aandeelhouders elders, lekt er ook daar niets weg.

Elke euro die je in Thermonet investeert, als bewoner of als certificaathouder, blijft dus werken waar je hem kunt zien: in leidingen onder de eigen straat, in apparatuur in de eigen huizen en in vakmensen uit de eigen omgeving.

Wat overblijft, gaat terug het net in

Het net is kostendekkend, maar niet elk jaar is gelijk. Sluiten er meer woningen aan dan gepland, valt de rente lager uit of is een deel van de aanleg afgeschreven, dan blijft er geld over. Bij een commercieel bedrijf gaat dat naar de aandeelhouders. Bij Thermonet gaat het terug het net in.

Eerst in de eigen wijk: meer straten en meer woningen aansluiten, zodat de dekking omhoog gaat en de kosten per aansluiting omlaag. Daarna in de schaal: een volgende wijk, met de ervaring en het kapitaal van de eerste. Zo groeit een net dat van bewoners is met het geld van bewoners, en hoeft niet elke wijk opnieuw bij nul te beginnen. Meer dekking of meer tempo: dat beslissen de leden samen.

Elke kuub gas die we besparen, is geld dat niet meer naar het buitenland stroomt.

Van gasrekening naar eigen wijk

Investeren in een eigen energienetwerk

Een warmtenet aanleggen kost geld dat een bewoner niet zomaar op de plank heeft liggen, en juist de mensen voor wie dit het meeste zou betekenen, kunnen het minst investeren. Daarom draaien we het model om, naar het voorbeeld van coöperaties die grond in collectief eigendom brengen. Tienduizenden Nederlanders investeerden zo samen in honderden hectaren landbouwgrond. Niet om eraan te verdienen, maar omdat ze wilden dat het er kwam. Dat werkt, en het werkt ook voor warmte.

Bij Thermonet werkt het net zo: mensen door het hele land investeren in een certificaat omdat ze willen dat Nederland zijn warmte in eigen hand neemt. Met dat geld worden de bron, de leidingen en de apparatuur aangelegd, waar nodig aangevuld met langlopende financiering. De bewoner in de wijk investeert maar beperkt en heeft daarna een vast maandbedrag voor warmte, koeling, apparatuur en service.

Twee heel verschillende groepen mensen, één motief: een energienetwerk dat van onszelf is.

Over het certificaat, zonder mooie woorden

We vragen je om duizenden euro's te investeren in iets wat geen rendement geeft en waarvan je zelf nooit een druppel warmte afneemt. Dat klinkt gek, tot je kijkt naar wat ertegenover staat: een wijk die van het gas af is, een net dat van de gemeenschap blijft en warmte die niet meer aan de wereldmarkt hangt. Je geld is niet weg: certificaten zijn overdraagbaar, dus wie eruit wil kan de inleg terugkrijgen door te verkopen. Maar er valt niets aan te verdienen. Een certificaat is geen beleggingsproduct; het is de manier om iets te laten ontstaan dat er anders niet komt.

De ervaring van coöperaties die zo grond kochten laat zien dat mensen dit willen, en dat het werkt. Hoeveel mensen dat voor een warmtenet willen, en wat zij daar zichtbaar voor terugkrijgen, ontdekken we in de pilotfase samen met de eerste certificaathouders. Wie nu instapt, is geen klant maar medeoprichter: je bepaalt mee hoe dat eruitziet.

Wat Thermonet níét is